Gabor Maté
Shoqëria moderne u ka ngritur një kurth të pamëshirshëm prindërve. Ne jetojmë në një sistem ku kostoja e jetesës, nga karburanti te produktet bazë, rritet përditë, ndërsa koha e lirë tkurret në mënyrë agresive.
Për të luftuar ndikimin e pashmangshëm të teknologjisë, shoqëria na ka bindur t’i drejtohemi hiper-angazhimit. Të mbrosh një fëmijë nga tërheqja magnetike e rrjeteve sociale apo të gjesh alternativa stimuluese për ta mbajtur larg tabletave, kërkon një infrastrukturë të tërë. Zgjidhja standarde janë angazhimet pas shkollës si sportet dhe aktivitetet e pafundme por edhe edukim privat mësimor. Por ky “shpëtim” vjen me një çmim të lartë ekonomik.
Për të përballuar këto kosto shtesë dhe faturat që fryhen çdo muaj, prindërit detyrohen të punojnë më gjatë, shpesh duke marrë përsipër punë të dyta. Dhe këtu ndodh thyerja e madhe: në përpjekjen e dëshpëruar për t’u dhënë fëmijëve një jetë të pasur me mundësi dhe për t’i shpëtuar nga rreziqet e ekraneve, ne po i privojmë nga nevoja e tyre më jetike biologjike dhe psikologjike, prindër të qetë, të ekuilibruar dhe të pranishëm.
Stresi kronik financiar dhe logjistik nuk qëndron te dera e shtëpisë; ai ulet me ne në tryezën e darkës. Kur trupi dhe mendja janë të ezauruara nga lufta e përditshme për të “siguruar gjithçka”, funksionet tona emocionale fiken. Psikologjia e stresit tregon se një tru i mbingarkuar humbet aftësinë për empati dhe durim.
Viktima e parë dhe më e madhe e kësaj skeme është marrëdhënia në çift. Kur kthehesh i dërrmuar pas një dite të tillë, hapësira mendore për të qenë një bashkëshort i vëmendshëm për gruan tënde thjesht nuk ekziston. Nuk ka më energji për biseda që nuk lidhen me detyrat apo faturat. Ju pushoni së qeni dy partnerë që ushqejnë njëri-tjetrin emocionalisht dhe reduktoheni në dy administratorë të lodhur që menaxhojnë bashkërisht një entitet të quajtur “familje”.
Ne jemi rritur me besimin se prindërim i mirë do të thotë të sakrifikosh veten për t’i dhënë fëmijës botën. Por e vërteta shkencore është e hidhur: fëmijët dëmtohen po aq shumë kur rriten në një ambient ku tensioni i prindërve është i prekshëm dhe martesa e tyre po mbijeton në fije të perit. Zgjidhja, sado e vështirë të duket, nuk është gjithmonë të punojmë më shumë për t’i mbajtur ata të zënë me aktivitete, por të gjejmë mënyra për të ngadalësuar ritmin, në mënyrë që të kemi energji për t’u parë në sy brenda shtëpisë sonë.
Gabor Maté
